Thành thử đồng hao mang lại những thuận tiện cho tôi
* Ảnh hưởng của Đại tướng trong gia đình như thế nào? - Anh Văn rất thân mật, thương xót con cháu. Có lần tôi bế cháu nội của tôi mới ba tuổi đến và được anh Văn bế ngồi ngay cạnh chụp ảnh.
Nhưng có một vấn đề là thời đoạn từ khi anh Văn chào đời đến khi gặp Bác Hồ thì chưa có ai viết cả. Nếu không có điều kiện hỏi chị Hà thì hỏi ai có thể giải nghĩa được tại sao lại có tới ba năm sinh khác nhau.
Còn trong tự điển bách khoa của Anh lại ghi sinh năm 1912. Chính trong điều kiện ấy, tôi có điều kiện tiện lợi hơn các nhà báo khác trong việc viết những đoạn về tướng Giáp mà không có một tư liệu nào biểu thị. Tôi nhận viết đoạn này và coi đây là một kỷ niệm sâu sắc của đời mình. Mấy hôm nay, anh đi xem thấy đó, người dân quý trọng Đại tướng đến mức nào. Còn vì sao ngày 25 tháng 8 bởi bà cụ nói ngày ta rồi nhờ một nhà khoa học tính ra ngày tây.
Đặc biệt tôi được chị Hà tin cậy nên trao cho tôi nhiều tư liệu của gia đình rất quý như thư của bà cụ (mẹ của Đại tướng Võ Nguyên Giáp - PV) viết cho Hà và Giáp gửi ra Việt Bắc.
* Vậy ông đánh giá thế nào về người anh cột chèo của mình? - Thế giới đã đánh giá, như một câu của ông Peter MacDonald, một nhà sử học người Anh đã đánh giá: "Đó là một trong những người hiếm hoi của thế giới này đã làm đổi thay dòng chảy của lịch sử".
Trong mối quan hệ gia đình chúng tôi rất thân mật. Đôi mắt tuyền của Bác Hồ đã phát hiện ra con người từ một nhà giáo, nhà báo để thành lập nên Quân đội dân chúng Việt Nam. Họ có đủ tư liệu lưu trữ giấy tờ, kể cả giấy tờ bỏ tù, giấy má khai sinh, đi học của tướng Giáp để chứng minh.
Lúc đó bà cụ vẫn còn sống. Bộ hồi ức đó được nhiều người, đặc biệt là các nhà văn, đánh giá cao. Khi được hỏi, may quá chị Hà bảo đi hỏi bà cụ. Chúng tôi đều là con rể của cố giáo sư Đặng Thai Mai. Rõ ràng anh là một người chồng, người cha, người ông hết dạ vì công việc và yêu mến con cháu.
Tỉ dụ như có việc thế này, là bên Pháp đưa tin tướng Giáp sinh năm 1910. Do vậy có thể khẳng định ngày 25 tháng 8 năm 1911 là ngày sinh của anh Văn. Bà cụ còn kể anh Văn được sinh ra gần gốc cây mít, xung quanh nước tràn khắp nơi.
Hiện thời nó đã 27 tuổi rồi và coi bức ảnh đó như bảo bối. Anh Văn lấy chị Bích Hà là chị cả, sau chị Hà là nhà tôi, bà Đặng Thị Hạnh, và còn một số em nữa
Trung tướng Phạm Hồng Cư nói: Anh Văn (tên thường gọi của Đại tướng Võ Nguyên Giáp - PV) vừa là anh cả của quân đội nhưng vừa là anh cả trong gia đình. Để lý giải mục này, tôi phải đi hỏi chị Hà. Tôi còn phải đi vào Quảng Bình tìm lại ngôi nhà xưa, tìm lại kỷ niệm thời niên thiếu của anh Văn, vào cả Huế, đến khám đường Thừa Phủ nơi giam người thanh niên Võ Nguyên Giáp… để viết cuốn sách.
Tôi nhờ chị Hà hỏi hộ và được bà cụ trả lời anh Văn tuổi Hợi, tức là sinh năm 1911. Một lần anh Văn có nói với tôi là người trước tiên dạy anh về đạo đức cách mạng chính là Bác Hồ. Trung Hiếu (thực hành). Nhưng người giúp tôi diễn đạt cuốn sách nhiều nhất chính là chị Bích Hà. Chuyên đề: Đại tướng Võ Nguyên Giáp Trung tướng Phạm Hồng Cư - Ảnh: Độc Lập Câu chuyện của chúng tôi xoay quanh những mối quan hệ trong gia đình vì trung tướng Phạm Hồng Cư vừa là đồng đội nhưng cũng là người em cột chèo của Đại tướng.
Currey. Đặc biệt là anh Hữu Mai, nhà văn quân đội, đã miêu tả hồi ức của anh Văn từ khi gặp cụ Hồ cho đến Điện Biên Phủ. Đại tướng Võ Nguyên Giáp và trung tướng Phạm Hồng Cư có mối quan hệ rất đặc biệt vì vừa là đồng đội nhưng vừa là anh em cột chèo - Ảnh: Độc Lập chụp lại tư liệu của trung tướng Phạm Hồng Cư Mối quan hệ gia đình cho phép tôi trong một thời kì rất ngắn sưu tầm được rất nhiều tư liệu quý được kể qua những câu chuyện của những người trong gia đình.
Năng đánh giá Đại tướng Võ Nguyên Giáp là một trong những vị thống soái của mọi thời đại của nhà sử học Mỹ Cecil B. Đặc biệt gia đình có những buổi đoàn tụ như chúc hạ năm mới, chúng tôi đều đến chúc hạ anh chị. Chỉ có tôi mới có đủ điều kiện sưu tầm chi tiết bởi anh Văn trực tiếp kể cho tôi. Tôi chỉ là một cán bộ dưới quyền của Đại tướng, song song cũng có mối quan hệ chút xíu trong gia đình.
Người dân quý trọng Đại tướng không chỉ vì cái tài mà còn vì cái đức. Cũng có những lúc anh có gọi tôi và một số người đến giúp anh biểu hiện một bài báo nào đấy.
Thế là vấn đề được giải quyết. Tôi đến thăm, hỏi về anh Văn thì chị ấy kể. Muốn đánh giá Đại tướng nên đánh giá ở giác độ khoa học, lịch sử, của lòng dân. * Vậy đứng ở giác độ anh em cột chèo, đồng hao với Đại tướng, ông đánh ví thế nào về người anh cột chèo của mình? - Nói tiếp về cuốn hồi ức của Đại tướng Võ Nguyên Giáp. Kể cho anh biết như vậy để thấy rằng nếu không phải là tôi thì khó có người hỏi được những thông báo trên.
Bà cụ kể anh Văn sinh ra trong ngày lũ lụt, ở Quảng Bình lúc đó nước dâng rất cao. Sau này tôi có hỏi anh Văn vì sao có nhiều năm sinh như vậy, anh Văn cười bảo có gì đâu, khai tăng tuổi để đi thi. Có thông báo tướng Giáp sinh năm 1911.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét